Hegemonya

  • 14 Mart 2015
  • 1.419 kez görüntülendi.
Hegemonya

Hegemonya (hegemony) Karl “Marx’in tarihsel materyalizmi bağlamında anlaşılabilecek olan hegemonya kavramı, yönetici sınıfın “çıkarlarının ideal biçimde, evrensel çıkarlar olarak temsil edilmesini anlatır. Fikirlerin birikerek evrenselleşen doğası, her yönetici sınıfın hegemonyasının kapsamını genişletmekle kalmaz, aynı zamanda bu hegemonya ile kendisinden sonra gelecek her hâkim sınıf arasındaki çatışmayı keskinleştirir ve bu çatışma, gerçekten evrensel çıkarı temsil eden bir sınıfın (“proletaryanın) ortaya çıkmasına kadar devam eder. Marx’a göre, aslında her yönetici sınıf, kendinden önceki yönetici sınıfa göre daha geniş bir çıkarlar menzilini, (örneğin) bir üst sınıfa çıkmaya olanak tanıyan toplumsal mobilite yolları sağlayarak temsil eder; dolayısıyla, yönetici sınıf, yalnızca ortak çıkar yanılsamasına dayanarak değil, aynı zamanda bir öncekinden daha geniş bir çıkarlar menziline hizmet ettiği için iktidara gelir. Aynı şekilde, sınıfların içinde ve arasında bulunan egemen maddi ilişkileri ifade eden fikirler de katı bir şekilde belirlenmiştir ve bu nedenle, açık bir alternatif sunmadan bütünüyle varolan düzenin içine gömülmüş olurlar. Öte yandan, yöneticin sınıfın özgül sınıf çıkarları zamanla daha açık bir hal alacaktır.Burjuva hegemonyasının başlıca aracı “sivil toplumdur. Antonio “Gramsci, hegemonyayı, üstyapının “özel”, yani devlete ait olmayan düzeylerinin rolü içine yerleştirir ve bu toplumsal hegemonyayı, kapitalist toplumlarda »toplumsal düzeni korumanan başlıca aracı olarak zora başvurmaktan ayrı bir yere koyar. Weberci açıdan bakıldığında, hegemonya, “doğal üstünlük miti” ne ya da bir statü düzeninin meşru- Iaştırılmasına denk düşecektir.Kısacası hegemonya, rızanın imal edilmesi demektir. Genelde bu manipülasyonun başlıca boyutu sayılan kültürel hegemonya ise, düşünme ve bakma biçimlerinin üretimi ile alternatif bakışlar ve »söylemlerin dışlanmasını kapsamaktadır. Hegemonya, Marx’m şemasında birbirinden ayrılan, temel maddeler olan »emek gücü ile sermayeden, »meta fetişizmi bağları aracılığıyla sınıf fraksiyonlarına ve politikaya kadar tüm düzeylere nüfuz ettiği için, hegemonik-olmayan akıl yürütme biçimlerinin ve derinlikli çözümlemenin ne olduğunu saptamak zordur. Dolayısıyla, Marksistlere göre, hegemonyayla her düzeyde mücadele etmek gerekmektedir.»Yanlış bilinç ve onun aşılması için geçerli olan kavramsal ve metodolojik eleştiriler hegemonyaya da uygulanmalıdır.Hegemonya kavramının sosyolojik önemi ve »ideolojiyle ilgili ampirik araştırmalarda hegemonyanın kullanılmasına ilişkin bazı düşünceler şu metinde sergilenmiştir: Joseph Femia, “Hegemony and Consciousness in the Thought of Antonio Gramsci”, Political Studies (1975).

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ